1- ارتباط شکل ناخن با بيماريها
    شکل ناخن اهميت قابل توجهي در تشخيص بيماريها و خصوصيات روحي و رواني دارد.
    ناخنهاي دراز: حساسيت جسمي و روحي
    ناخنهاي پهن: اشخاص داراي اخلاق مثبت
    ناخنهاي کوتاه: فعاليت زياد
    ناخنهاي خيلي کوچک: عدم تکاپوي قواي آميزشي
    ناخنهاي مسطح: ضعف قلب، عدم تکاپوي تخمدانها، لمفاسيم
    ناخنهاي مقعر: ضعف اعصاب، افراط در الکل
    ناخنهاي سه زاويه: استعداد ناخوشي در مرکز اعصاب
    ناخنهاي چهارگوش: خيالاتي بودن
    ناخنهاي بادامي شکل: ضعف ريتين
    ناخنهاي محدب: بيماريهاي دستگاه تنفسي
2- رنگ ناخن
     رنگ ناخن هم با وجود اينکه از خود ناخن نيست، در تشخيص بيماريها اهميت دارد. ناخن طبيعي بايد سرخ روشن بوده و تمام ناخن يکرنگ باشد؛مثلاً اگر انسان به زردي مبتلا گردد ناخن هم زرد ميشود.
     مواردي که رنگ ناخن تغيير ميکند:
     ناخنهاي رنگ پريده:لمفاتيسم
     زياد سرخ: بدي گردش خون در پوست، استعداد ابتلا به سل
     آبي: تغذيه کافي
      زرد: بيماري کبد
      يکرنگ نبودن ناخنها: اختلال در گردش خون
3- شفافيت ناخن
      کيفيت و کميّت ترشحات غده تيروئيد ميتواند در شفافيت ناخن تأثير بگذارد. اگر ترشح غده زياد باشد(گواتر) ناخن بيش از حد شفاف و اگر ترشح غده کم باشد شفافيت کمتر است.
      اگر ناخن فاقد قسمت حلالي باشد به علت خستگي و کار زياد است. اگر قسمت هلالي خيلي واضح و سفيد باشد به علت سرعت ضربان قلب ميباشد که اهميتي ندارد.
      لکه هاي سفيدي که در ناخنها مشاهده ميشود ناشي از کم شدن مواد معدني است که از افزايش اسيديته ي بدن حاصل ميشود.
      از جمله علل ديگر، خستگي زياد يا افراط در خوردن بعضي از غذاها(داراي چربي و قند) ميباشد، رژيم غذايي مناسب و استراحت، آن را مرتفع مي نمايد.
      لکه هاي سياه، ناشي از مسموميت مزمن(يبوست و غيره).
      توجه: ناخن شست پا بر عکس ناخن هاي ديگر بايد مربع شکل کوتاه باشد.
4-دوام ناخن
     دوام ناخن و مقاومت ناخن ها هم در علم ناخن شناسي يکي از عوامل تشخيص بيماريهاست که در اينجا شرح داده ميشود:
     ناخنهاي نازک: حساسيت مفرط، اختلال در تغزيه ي عمومي.
     ناخنهاي کلفت: وجود مواد معدني زياد، تصلب شراين، پيري قبل از موعد.
     ناخنهاي نرم: عدم تکاپوي ترشح غدد پاراتيروئيد يا هيپوفيز.
     ناخنهاي شکننده: کمبود آهک و سيليس که تشکيل دهنده کراتين ميباشد. (که در برخي مواقع کاهش ميابد).
     ناخنهاي صدفي: عصبي مزاج، ترسو.
     ناخنهاي مخطط: بيماريهاي کليوي، سوزاک مزمن.
     ناخنهاي شيار دار(شيارها به صورت خطوط عمودي ميباشد): اختلال و توقف جريان خون( پس از درمان اين حالت رفع ميشود).
     ناخنهاي شيار دار(شيارها به صورت خطوط افقي ميباشد): اختلال و توقف جريان خون
     علل شکنندگي ناخن: بيماريهاي کليوي، اختلالات گردش خون.
     لکه هاي زرد ناخن: مربوط به بيماريهاي ريوي يا پرده جنب است.
     لکه هاي سفيد: ناشي از شوک هاي عاطفي يا سپري کردن يک دوره بيماري يا زياده روي در مانيکور ميباشد.
     نکته ها:
     کمبود پتاسيم بدن باعث ضعيف شدن ناخنها ميگردد.
     عوارض کندي کبد، کليه و اشتها، منتهي به گوشه کردن ناخنها ميشود.
5-هلال ناخن
     اگر تمام انگشتان داراي هلال ناخن باشد سالم هستيد.
     اگر شست داراي هلال ناخن باشد و بقيه خير،سالم نيستيد.
     اگر سفيدي هلال زياد باشد قدرت و قوه بدن بيش از حد مصرف ميشود.
     اگر هلال ناگهان محو شود نشانه ي آن است که زياد از حد کار ميکنيد
     توجه: ناخنها در سنين نوجواني(13-19 سال) سريعتر رشد ميکنند، ناخنها در تابستان سريعتر از زمستان رشد مينمايند، ميزان رشد ناخن دست 4برار ناخن انگشتان پا است، حاملگي باعث رشد ناخن ميگردد.
6-بيماريهاي ناخن
    خال سفيد روي ناخن: به روي نياز داريد.
    سفيد شدن ناخن: دچار کمبود پروتئين هستيد.
    جدا شدن ناخن: تيروئيد شما بيش از حد فعال است.
    مقعر شدن ناخن: دچار کمبود آهن هستيد.
    شکننده شدن ناخن: دچار ورم مفاصل يا کمبود آهن هستيد.
    سياه شدن ناخن: کمبود ويتامين B، تومور سرطاني
    نوار سفيد افقي روي ناخن: مسموميت با اکسيد ارسنيک يا يک فلز سنگين(مانند جيوه يا نقره)
    آبي يا قهوه اي شدن ناخن: خوردن داروي ضد مالاريا
    ترک روي ناخن: به علت کمبود آهن
    لکه سفيد روي ناخن: کمبود ويتامين B
    ناخن و بيماريهاي آن:
    شاغلاني که در معرض ايجاد ناخنهاي قاشقي شکل هستند:
    کارگران تعويض روغني، دود پاک کن ها، شيشه گران، آرايشگران، پرورش دهندگان قارچ، شيميدانهايي که با مواد آلي کار ميکنند، سلاخان.
    شاغلاني که در معرض تغيير رنگ و سفيد شدن ناخنها هستند:
    کارگراني که با ارسنيک سروکار دارند، قصابان، پانچ کنندگان، کساني که با نمک سروکار دارند، کارگراني که با علف کشها سروکار دارند، کارگراني که تاليوم يعني چه توليد ميکنند.
   شاغلاني که در معرض سياه شدن ناخن هستند:
   تميز کنندگان لامپهاي الکتريکي، (کساني که با اسيد هيدروکلريک در تماس اند)، شراب سازان (شراب قرمز)، نجّاران
   شاغلاني که در معرض آبي شدن ناخنها هسنتد:
   رنگهاي آلومينيوم، آرژيري (مسموميت نقره)، اتومکانيک ها، رنگ سازان، آبکاران بويژه آبکاران طلا، جوهر سازان، تمييز کنندگان فلزات، رنگ زداها، عکاسان، کارگران نقره کار، کارگران لباس دوزي.
   شاغلاني که در معرض قهوه اي شدن ناخنها هستند:
   سيگار سازان، کارگراني که با قهوه سروکار دارند، آشپزها و نانواهايي که با شکر مذاب سروکار دارند، پينه دوزها، عکاسان، راهبانان، قيروگوني کنندگان، واکس زنها، گردو پوست کنها.
   شاغلاني که در معرض سبز شدن ناخنها هستند:
   کارگران بار، شويندگان ظروف، برقکاران، ميوه فروشان، لباسشويان، متخصص ذوب فلزات، کارگران رستورانها، کارگران کارخانه قند.
   شاغلاني که در معرض زرد شدن ناخنها هستند:
   حاملين اپوکسي، گل فروشان، اپراتورهاي دستگاه تزريق پلاستيک، کارگران سمپاش، کارگراني که رنگ را حمل ميکنند.